Η δεκαετία 2000-2010 μοιραία μπορεί να χαρακτηρισθεί ως η αποκορύφωση της δοκιμασίας στην οποία υπόκειται η φυσιογνωμία της Ελληνικής κοινωνίας. Αξίες και παραδόσεις της ελληνικής οικογένειας και κοινωνίας είτε λύγισαν είτε αλλοιώθηκαν μπροστά στην καταιγιστική δύναμη της παγκοσμιοποίησης και της «εξέλιξης».

Αυτή τη φορά, σε αυτή την ξέφρενη πορεία, είναι πολλοί εκείνοι που δεν κατόρθωσαν να κρατηθούν από τα λεγόμενα «αγκωνάρια» της ελληνικότητας. Πνεύμα, σώμα ίσως και ψυχή παραδόθηκαν στο νέο, στο άλλο, στο ξένο.
Κάτω από αυτές τις συνθήκες εύκολα μπορεί να καταλάβει κανείς πόσο σημαντικό αλλά και πόσο δύσκολο είναι να διατηρήσει συστηματικά κανείς στοιχεία του πολιτισμού και της παράδοσης αλλά και να να «μεταδώσει» στις σημερινές και αυριανές γενιές.

Το έργο του Σπαρτιάτη Σπύρου Παπαδόγιαννη είναι αξιοπρόσεκτο. Εδώ και χρόνια, στη Μαγούλα, ξεκίνησε τη δημιουργία του χώρου Λαογραφικών Εκθεμάτων από μεράκι και πόθο να διασώσει και να διατηρήσει στοιχεία που αποτέλεσαν αναπόσπαστο μέρος της ζωής της ελληνικής κοινωνίας. Εκθέματα που παραπέμπουν σε μια περίοδο από την στιγμή που οι πρόγονοί μας «έβγαιναν» από έναν κύκλο βασανιστικής και άδικης διαφέντευσης, των κάθε λογής κατακτητών, μέχρι την στιγμή που άνοιξε ο νέος κύκλος του σημερινού αδιεξόδου.

Στη Συλλογή του Σπύρου Παπαδόγιαννη σηματοδοτούνται – όσο και αν φαίνεται περίεργο – όλα τα σημεία της καθημερινής ζωής, του μόχθου, της δημιουργίας, της ευτυχίας, του αγώνα και της δυστυχίας.

Σε έναν χώρο που η αγάπη και η φροντίδα διαμόρφωσαν σε Μουσείο, στο ισόγειο της κατοικίας του, ο Σπύρος και η Τασία Παπαδόγιαννη «φυλάνε» ανάσες, πνοές, φωνές, ματιές από μια Ελλάδα που «έφυγε».

Μόνοι στην προσπάθειά τους, αλλά αποφασισμένοι. Με φαντασία κι ευρηματικότητα, πείσμα και μεράκι παρουσιάζουν σε κάθε καλοπροαίρετο και δεκτικό συμπολίτη τη Συλλογή τους – κληρονομιά στην οικογένειά τους αλλά και στην κοινωνία της Σπάρτης.

Οι δυσκολίες πολλές. Αν Πολιτεία και Κοινωνία είχαν άλλες προτεραιότητες το Μουσείο θα μπορούσε να έχει ακόμα μεγαλύτερη απήχηση και συμβολή.
Ευτυχώς, η μαθητική κι εκπαιδευτική κοινότητα έδωσαν έγκαιρα στον Σπύρο Παπαδόγιαννη την δύναμη που είχε ανάγκη για να συνεχίσει. Είναι χρόνια τώρα που Σχολεία της Λακωνίας επισκέπτονται τον χώρο και «ρουφούν» με όλες τις αισθήσεις εικόνες και διηγήσεις.

Η στάμνα που η προγιαγιά φύλαγε το πολυτιμότερο αγαθό από την πηγή. Η σφραγίδα για το πρόσφορο μιας, εν Χριστώ, ζωής. Το όπλο που στήριξε τον Έλληνα ενός Έπους αξεπέραστου. Ο σοφράς που γύρω του τράφηκαν οι παππούδες μας. Το αλέτρι που χάραξε βαθιά του ελληνικού μόχθου το αποτύπωμα. Ο αργαλιός που ύφανε την προίκα μιας νέας ιστορίας. Η ραπτομηχανή της προόδου όταν η οικογένεια έβλεπε το μέλλον. Το ραδιόφωνο που μετέδωσε ανακοινωθέντα Κατοχής και Απελεύθερώσης, τραγούδια της ξενιτιάς και έρωτα.

Πολλά εκθέματα. Πολλές σκέψεις. Άπειρες εικόνες. Μα δεσπόζουσα η εικόνα του Σπύρου Παπαδόγιαννη που ξεχειλίζει από διάθεση και εμπειρία και απλόχερα την αφήνει πάνω στη συλλογή του να την «πάρουν» φίλεμα, γνώση ή ανάμνηση, οι Σπαρτιάτες του μέλλοντος.

Αν αυτή η προσπάθεια δεν αξίζει την στήριξη και την ενθάρρυνση της Πολιτείας, τότε ποια;
Αν αυτός ο άνθρωπος δεν είναι "αγκωνάρι" της παράδοσης και του πολιτισμού μας τότε ποιος;
Οι ευχαριστίες όλων όσων έχουν την τύχη και την ευκαιρία να γνωρίσουν τον Σπύρο Παπαδόγιαννη στο «φυλάκιο της Παράδοσης» είναι πηγαίες και δυνατές. Ισως εκτός από ευχαριστίες να είναι κι ευχές αλλά και προσευχές για να είναι πάντα ακμαίος, φιλόξενος και υπερήφανος.

Τα φωτογραφικά στιγμιότυπα είναι από πρόσφατη επίσκεψη στη Συλλογή, υπο την έγκριση και παρότρυνση του Δ/ντη Αντώνη Κωνστάνταρου, της Β’ και Γ’ Τάξης του Δημοτικού Σχολείου Μαγούλας με τις διδασκάλισσες Γαρυφαλία Γεωργακοπούλου και Παναγιώτα Λεβάκου.