Γράφει ο Σοφία Βαφάκου

Η ανάπλαση της οδού Παλαιολόγου στη Σπάρτη αποτέλεσε ένα από τα μεγαλύτερα έργα αστικής ανάπλασης των τελευταίων ετών και, από την πρώτη στιγμή, βρέθηκε στο επίκεντρο του δημόσιου διαλόγου. Άλλοι την υποδέχθηκαν με αισιοδοξία, θεωρώντας ότι θα αλλάξει το πρόσωπο του ιστορικού κέντρου, ενώ άλλοι εξέφρασαν έντονους προβληματισμούς για τον σχεδιασμό, τη λειτουργικότητα και τις επιπτώσεις στην καθημερινότητα των πολιτών και των επαγγελματιών.

Σήμερα, αρκετούς μήνες μετά την ολοκλήρωση των εργασιών στο τμήμα που παραδόθηκε, μπορούμε να διαμορφώσουμε μια πιο αντικειμενική εικόνα. Και αυτή δείχνει ότι, ενώ έγιναν σημαντικά βήματα προς την αναβάθμιση του δημόσιου χώρου, υπάρχουν ακόμη αρκετές εκκρεμότητες που δεν επιτρέπουν να μιλήσουμε για μια ολοκληρωμένη ανάπλαση.

Τα πλατάνια απέδειξαν την αξία τους

Αν υπάρχει ένα σημείο στο οποίο σχεδόν όλοι συμφωνούν, αυτό είναι η παρουσία των πλατανιών. Μέσα στις υψηλές θερμοκρασίες του λακωνικού καλοκαιριού, τα μεγάλα δέντρα προσφέρουν φυσική σκιά, μειώνουν αισθητά τη θερμοκρασία και κάνουν την παραμονή στην Παλαιολόγου πιο ευχάριστη για κατοίκους και επισκέπτες.

Η εικόνα του δρόμου είναι πλέον πιο ανθρώπινη. Οι πεζοί μπορούν να κινηθούν πιο άνετα, οι οικογένειες απολαμβάνουν περισσότερους δημόσιους χώρους και όσοι επισκέπτονται τη Σπάρτη βλέπουν μια πόλη που επιχειρεί να αποκτήσει σύγχρονη ευρωπαϊκή ταυτότητα. Η επιλογή της διατήρησης και αξιοποίησης του πρασίνου ήταν, όπως αποδεικνύεται σήμερα, μία από τις πιο σωστές αποφάσεις της ανάπλασης.

Η ανάπλαση όμως δεν μπορεί να σταματήσει εδώ

Παρά τα θετικά στοιχεία, η πραγματικότητα είναι ότι το έργο που ολοκληρώθηκε αφορά μόνο ένα μικρό τμήμα της Παλαιολόγου. Ένας από τους σημαντικότερους δρόμους της Σπάρτης εξακολουθεί να παρουσιάζει διαφορετική εικόνα από σημείο σε σημείο, γεγονός που δεν επιτρέπει να δημιουργηθεί μια ενιαία ταυτότητα για το κέντρο της πόλης.

Η Παλαιολόγου αποτελεί την «καρδιά» της Σπάρτης. Είναι ο δρόμος από τον οποίο περνούν καθημερινά χιλιάδες κάτοικοι, επισκέπτες και τουρίστες. Είναι ο δρόμος που φιλοξενεί εμπορικά καταστήματα, επιχειρήσεις εστίασης, υπηρεσίες και αποτελεί την πρώτη εικόνα που σχηματίζει κάποιος για την πόλη.

Για τον λόγο αυτό, η ανάπλαση θα πρέπει να συνεχιστεί και να ολοκληρωθεί σε ολόκληρο το μήκος της οδού. Μόνο έτσι θα αποκτήσει συνοχή, λειτουργικότητα και πραγματική αναπτυξιακή αξία.

Το Parking έπρεπε να είναι η πρώτη μελέτη

Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που εξακολουθούν να απασχολούν κατοίκους και επαγγελματίες είναι η στάθμευση.

Ίσως το μεγαλύτερο λάθος στον συνολικό σχεδιασμό να ήταν ότι δεν προηγήθηκε μια ολοκληρωμένη μελέτη θέσεων Parking πριν ξεκινήσει η ανάπλαση.

Σε όλες τις σύγχρονες ευρωπαϊκές πόλεις, όταν σχεδιάζεται μια παρέμβαση στο κέντρο, προηγείται λεπτομερής καταγραφή των αναγκών στάθμευσης, της κυκλοφορίας, της εξυπηρέτησης των επιχειρήσεων και της πρόσβασης των επισκεπτών.

Στη Σπάρτη, αντίθετα, πολλοί επαγγελματίες υποστηρίζουν ότι οι δυσκολίες στην εύρεση θέσης στάθμευσης αποθαρρύνουν σημαντικό αριθμό πολιτών από το να επισκεφθούν το κέντρο για τις αγορές τους.

Η δημιουργία οργανωμένων δημοτικών χώρων στάθμευσης ή η αξιοποίηση διαθέσιμων εκτάσεων γύρω από το κέντρο θα μπορούσε να είχε προηγηθεί της ανάπλασης και να λειτουργήσει υποστηρικτικά προς αυτήν.

Κυκλοφορία και λειτουργικότητα

Η ανάπλαση μιας κεντρικής αρτηρίας δεν αφορά μόνο την αισθητική.

Αφορά την καθημερινότητα.

Αφορά τον επαγγελματία που περιμένει τον πελάτη του.

Τον ηλικιωμένο που θέλει να εξυπηρετηθεί.

Τον επισκέπτη που αναζητά μια θέση στάθμευσης.

Τον διανομέα που πρέπει να τροφοδοτήσει τα καταστήματα.

Τον οδηγό που διασχίζει καθημερινά το κέντρο.

Γι' αυτό και αρκετοί πολίτες εκτιμούν ότι θα έπρεπε να έχουν προηγηθεί ολοκληρωμένες κυκλοφοριακές μελέτες, ώστε κάθε αλλαγή να βασίζεται σε πραγματικά δεδομένα και όχι μόνο σε έναν αρχιτεκτονικό σχεδιασμό.

Θα μπορούσαν να είχαν επιλεγεί καλύτερα υλικά

Ένα ακόμη θέμα που συζητείται έντονα είναι το οδόστρωμα.

Η αισθητική είναι σημαντική, όμως ακόμη σημαντικότερη είναι η αντοχή στον χρόνο.

Πολλοί πολίτες θεωρούν ότι θα μπορούσαν να είχαν επιλεγεί υλικά μεγαλύτερης ποιότητας, περισσότερο ανθεκτικά στην καθημερινή χρήση, στις υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού και στη συνεχή κυκλοφορία οχημάτων.

Ένα έργο που προορίζεται να παραμείνει για δεκαετίες οφείλει να σχεδιάζεται με γνώμονα όχι μόνο την εικόνα του σήμερα αλλά και τις ανάγκες των επόμενων γενεών.

Η αγορά χρειάζεται στήριξη

Η Παλαιολόγου δεν είναι απλώς ένας δρόμος.

Είναι η βιτρίνα της Σπάρτης.

Είναι το εμπορικό της κέντρο.

Κάθε παρέμβαση που γίνεται εκεί επηρεάζει άμεσα την οικονομική ζωή της πόλης.

Εάν η ανάπλαση συνοδευόταν από περισσότερες λύσεις στάθμευσης, καλύτερη κυκλοφοριακή οργάνωση, έξυπνες θέσεις προσωρινής στάσης, ασφαλείς διαδρομές και ολοκλήρωση του έργου σε όλο το μήκος της οδού, θα μπορούσε να αποτελέσει πραγματικό μοχλό ανάπτυξης για τις τοπικές επιχειρήσεις και να προσελκύσει ακόμη περισσότερους επισκέπτες.

Η επόμενη μέρα

Η Παλαιολόγου απέκτησε μια νέα εικόνα. Αυτό είναι γεγονός.

Όμως η εικόνα από μόνη της δεν αρκεί.

Η επιτυχία ενός έργου κρίνεται όταν εξυπηρετεί τον πολίτη, τον επαγγελματία, τον επισκέπτη και συνολικά την πόλη.

Η Σπάρτη έχει την ευκαιρία να μετατρέψει την Παλαιολόγου σε έναν πραγματικά σύγχρονο αστικό άξονα. Για να συμβεί όμως αυτό απαιτείται συνέχεια, διορθωτικές κινήσεις και κυρίως ένας συνολικός σχεδιασμός που θα βασίζεται στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας.

Γιατί οι μεγάλες αναπλάσεις δεν ολοκληρώνονται με την παράδοση ενός έργου. Ολοκληρώνονται όταν οι πολίτες αισθανθούν ότι η καθημερινότητά τους έγινε καλύτερη.

Δείτε όλες τις ειδήσεις από τη Σπάρτη εδώ: Σπάρτη: Ειδήσεις σήμερα – Συνεχής ενημέρωση

Ακολουθήστε το notospress.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις