Η μελέτη «Οικολογική αποτύπωση του Όρους Ταϋγέτου για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας» παρουσιάστηκε κατά την ενημερωτική συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στα γραφεία της ΤΕΔΚ Λακωνίας την Παρασκευή 29 Απριλίου. Τη μελέτη παρουσίασαν εκπρόσωποι του Ελληνικού Κέντρου Βιοτόπων – Υγροτόπων (ΕΚΒΥΠ). Μετά το τέλος της παρουσίασης ακολούθησε διαβούλευση με θέμα «Κατευθύνσεις διατήρησης της βιοποικιλότητας του Όρους Ταϋγέτου» στην οποία συμμετείχαν οι εισηγητές της μελέτης και οι παρευρισκόμενοι.

Στη συνάντηση, μεταξύ άλλων, παρέστησαν ο πρόεδρος της ΤΕΔΚ Λακωνίας κ . Φίλιππος Πήλιουρας, ο Δήμαρχος Σπάρτης κ. Σταύρος Αργειτάκος, ο πρόεδρος του Περιφερειακού Συμβουλίου Πελοποννήσου κ. Γιώργος Πουλοκέφαλος, καθώς και ο εκπρόσωπος της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Πελοποννήσου Δ. Ελλάδας και Ιονίων Νήσων, κ. Κουτσόγιωργας.

Αναφερόμενος στη μελέτη και το έργο, ο Φιλ. Πήλιουρας υπογράμμισε τα εξής: «Πρόκειται για ένα έργο, συγχρηματοδοτούμενο κατά 50% από το χρηματοδοτικό μηχανισμό του Ευρωπαϊκού Οικονομικού χώρου και κατά 50% από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, ο συνολικός προϋπολογισμός του οποίου ανέρχεται στις 2.558.884 ευρώ. Δικαιούχος του έργου είναι η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δ. Ελλάδας και Ιονίου, η οποία υλοποιεί το έργο σε συνεργασία με το Δασαρχείο Σπάρτης, τη Γενική Διεύθυνση Ανάπτυξης και Προστασίας Δασών και Φυσικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΚΑ, την ν. ΤΕΔΚ Λακωνίας και το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων – Υγροτόπων (ΕΚΒΥΠ) του Μουσείου Γουλανδρή» επεσήμανε ο κ. Πήλιουρας και συνέχισε την τοποθέτησή του ως εξής: «Σήμερα καλούμαστε να παρουσιάσουμε ένα μέρος της υλοποίησης του έργου, το οποίο αφορά στη μελέτη της οικολογικής αποτύπωσης του όρους Ταϋγέτου για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, η οποία εκπονήθηκε μετά από σχετικό διαγωνισμό του ΕΚΒΥΠ και αποτελεί το προϊόν εργασίας της ομάδας μελέτης του αναδόχου» ανέφερε ο κ. Πήλιουρας.

Ο πρόεδρος της ΤΕΔΚ προσπάθησε να μεταδώσει στο ακροατήριο τη σπουδαιότητα της συνάντησης, καθώς όπως σημείωσε «η μελέτη θα μπορούσε να αποτελέσει ουσιώδες εργαλείο για την εφαρμογή του νέου νόμου για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας», ενώ προσκάλεσε όλους να συμμετέχουν στη διαβούλευση. Πρόσθεσε δε ότι η εν λόγω μελέτη διαφοροποιείται από ανάλογες μελέτες που είχαν εκπονηθεί στο παρελθόν.

Στο σύντομο χαιρετισμό του, ο εκπρόσωπος της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Πελοποννήσου Δ. Ελλάδας και Ιονίων Νήσων κ. Κουτσόγιωργας ανέφερε ότι «σκοπός του έργου είναι η οικολογική αποτύπωση των οικοσυστημάτων στην περιοχή του Ταϋγέτου και η διατύπωση κατευθύνσεων για δράσεις διατήρησης της βιοποικιλότητας», ενώ ολοκλήρωσε την τοποθέτησή του με την ευχή «η ολοκλήρωση του έργου να συμβάλλει στην περαιτέρω γνώση των οικοσυστημάτων της περιοχής».

Επόμενος ομιλητής ήταν ο πρόεδρος του Περιφερειακού Συμβουλίου κ. Γιώργος Πουλοκέφαλος, ο οποίος τόνισε ότι η συγκεκριμένη διαβούλευση θέτει νέες βάσεις για ένα σοβαρό θέμα όπως είναι η διατήρηση της βιοποικιλότητας του Ταυγέτου, το οποίο πρέπει να προσεγγιστεί με τη δέουσα σοβαρότητα.

Ο Δήμαρχος Σπάρτης Σταύρος Αργειτάκος αναφέρθηκε στις διεργασίες που έχουν συντελεστεί μέχρι σήμερα αναφορικά με την εκπόνηση της μελέτης και ευχήθηκε καλή επιτυχία σε ένα έργο που χαρακτήρισε σημαντικό.

Το έργο

Ο ορεινός χώρος της Λακωνικής πεδιάδας που διατρέχεται από τον ποταμό Ευρώτα κυριαρχείται από τα όρη Πάρνωνας και Ταΰγετος, τα οποία φιλοξενούν δασικά οικοσυστήματα με πολλά είδη να έχουν εδώ τα νοτιότερα όρια εξάπλωσής τους στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Η διατήρηση και η αειφορική διαχείριση των οικοσυστημάτων τους, εκτός από τις προφανείς ωφέλειες για τη βιοποικιλότητα, μπορεί να συμβάλει στην προστασία των εδαφικών πόρων και στην αύξηση της ποσότητας και στη βελτίωση της ποιότητας των νερών.

Η επίτευξη της αειφορικής διαχείρισης προϋποθέτει την εφαρμογή ενιαίων αρχών διαχείρισης οι οποίες βασίζονται στην άρτια γνώση των οικολογικών τους γνωρισμάτων. Για τον Πάρνωνα τα θέματα αυτά έχουν ήδη δρομολογηθεί μέσω της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης, του υπό εκπόνηση σχεδίου διαχείρισης και της αναμενόμενης κήρυξης της περιοχής σε Περιοχή Οικοανάπτυξης σύμφωνα με τον Ν. 1650/86. Αντίθετα, στον Ταΰγετο απουσιάζει μια ολοκληρωμένη καταγραφή των οικολογικών του γνωρισμάτων, ενώ κατευθύνσεις για την αειφορική του διαχείριση υπάρχουν μόνο για τα τμήματα για τα οποία έχει εκπονηθεί Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη ή διαχειριστική μελέτη σύμφωνα με τη δασική νομοθεσία. Επιπρόσθετα, τα δασικά οικοσυστήματα και στα δυο όρη δέχθηκαν ήδη ένα σοβαρό πλήγμα από τις δασικές πυρκαγιές του 2007, όταν κάηκαν 113.000 στρέμματα στον Ταΰγετο και 110.000 στρέμματα στον Πάρνωνα.

Για την αντιμετώπιση των άμεσων επιπτώσεων των δασικών πυρκαγιών ξεκίνησε προσπάθεια για την αποκατάσταση των δασικών οικοσυστημάτων με πρώτο βήμα την εξασφάλιση της αποκατάστασης 2.900 στρεμμάτων δάσους μαύρης πεύκης (Pinus nigra) στην περιοχή του Δικτύου ΦΥΣΗ 2000 στον Πάρνωνα μέσω του έργου LIFE+ «Αποκατάσταση των δασών μαύρης πεύκης στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μίας δομημένης προσέγγισης» που ξεκίνησε το 2009. Ταυτόχρονα στον Ταΰγετο εξελίσσεται από το Δασαρχείο Καλαμάτας η αποκατάσταση μέρους των καμένων εκτάσεων, και μέσω δωρεών που διατέθηκαν για τον σκοπό αυτό.

Περαιτέρω, η Περιφέρεια Πελοποννήσου υπέβαλε το 2008 στον Χρηματοδοτικό Μηχανισμό Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου πρόταση έργου με προϋπολογισμό 2.558.000 €, για την αποκατάσταση πρόσθετων 2.500 στρεμμάτων δασών της μαύρης πεύκης και ελάτης στον Πάρνωνα. Σε σχέση με τον Ταΰγετο, η πρόταση περιλαμβάνει την αποτύπωση των γνωρισμάτων του και τη διατύπωση κατευθύνσεων για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας. Η πρόταση εγκρίθηκε και η υλοποίηση του έργου ξεκίνησε τον Μάιο του 2009, με τη συνεργασία της Γενικής Διεύθυνσης Ανάπτυξης και Προστασίας Δασών και Φυσικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και της Τοπικής Ένωσης Δήμων και Κοινοτήτων Λακωνίας και την επιστημονική στήριξη του ΕΚΒΥ.