Χαθήκαμε εάν δεν παράγουμε
Γράφει ο Στράτης Σαραντάκος*
Στου κουφού την πόρτα… καλύτερα παρ’ την μαζί σου και φύγε! Έχουν περάσει οχτώ συνεχόμενα χρόνια ύφεσης στην Ελλάδα από το 2008 που ξεκίνησε η διεθνής κρίση μέχρι και σήμερα, και βαδίζουμε ολοταχώς για ένατο διαδοχικό χρόνο ύφεσης. Αυτό το αρνητικό ρεκόρ δεν συνέβη ούτε στην Μεγάλη Ύφεση και το κραχ της Αμερικής το 1929. Αθροιστικά, όλα αυτά τα χρόνια, το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ) έχει μειωθεί περισσότερο από 25%. Την ίδια στιγμή, ο πληθυσμός της Ελλάδας έχει μειωθεί περισσότερο από 300.000 κατοίκους, εξαιτίας του αρνητικού ισοζυγίου θανάτων – γεννήσεων, αλλά και της μεγάλης μετανάστευσης νέων ανθρώπων -αλλά και ολόκληρων οικογενειών- προς αναζήτηση μιας καλύτερης ελπίδας στο εξωτερικό.
Με απλά λόγια, η «πίτα» συνεχώς μικραίνει, οι φόροι αυξάνονται και όλο και περισσότεροι Έλληνες και επιχειρήσεις οδηγούνται σε οικονομικό αδέξιο. Κατά την διάρκεια της «χαμένης δεκαετίας», έχουμε ακούσει πολλές φορές από τις εκάστοτε κυβερνήσεις και πολιτικούς πως θα καταφέρουν να «φτιάξουν τα πράγματα» στην Ελλάδα, άλλα όλοι μας βιώνουμε το αντίστροφο στο πετσί μας.
Ακούμε συνεχώς για «ανάπτυξη» αλλά μόνο «ύφεση» βλέπουμε. Ακούμε για αύξηση της αγροτικής παραγωγής, αλλά βλέπουμε συνεχώς λουκέτα και χωράφια βατιώνες. Εδώ στην Λακωνία, σε αυτόν τον ευλογημένο τόπο, που μπορεί να παράγει σχεδόν τα πάντα, τα χωράφια συνεχώς «λογκώνουν». Και δεν μιλάω για χωράφια σε πλαγιές, σε βουνά και σε ρεματιές που κάποτε είχαν μέσα και μερικές ελιές, αλλά χωράφια δίπλα στις όχθες του ποταμού Ευρώτα.
Ελάτε μια βόλτα στον οικισμό Καραβά˙ μόλις 4 km μακριά από την Σπάρτη, που κάποτε τα 2.000 στρέμματα του εύφορου κάμπου του ήταν καταπράσινα με πορτοκαλιές. Σήμερα, περισσότερο από το 90% αυτών των εσπεριδοειδών έχουν εγκαταλειφθεί. Βλέπει κανείς πορτοκαλιές ξερές ή πορτοκαλιές θαμμένες στην κυριολεξία μέσα στα βάτα. Ορισμένοι αγρότες, απογοητευμένοι από την γενικότερη κατάσταση, αποφασίζουν να ξεριζώσουν τους ξερούς κορμούς και να φυτεύσουν ως επί το πλείστον ελιές, «μανιατάκια».
Κανείς δεν δείχνει ενδιαφέρον να ενημερώσει τους αγρότες για το τι πρέπει να κάνουν με τα μη παραγωγικά χωράφια τους. Η πολιτεία απούσα! Το αρμόδιο Υπουργείο το ίδιο. Η Περιφερειακή Ενότητα Λακωνίας διοργάνωσε ένα και μοναδικό σεμινάριο όλα αυτά τα χρόνια για εναλλακτικές καλλιέργειες του «Ιπποφαές και του αποξηραμένου δαμάσκηνου». Και ποιο ήταν το αποτέλεσμα; Πόσοι αγρότες ασχολήθηκαν στην περιοχή μας με αυτές τις καλλιέργειες; Γιατί μόλις ένα σεμινάριο και όχι ένα κάθε μήνα, όπως βλέπουμε να πραγματοποιούν στην Βόρεια Ελλάδα;
Ο Δήμος Σπάρτης και οι αρμόδιοι γεωπόνοι γιατί κρύβονται; Το 2011 απέστειλα δισέλιδη επιστολή προς τον Δήμο και τις αρμόδιες υπηρεσίες που περιέγραφα ακριβώς πως θα εξελιχθούν τα πράγματα στην Ελλάδα και ταυτόχρονα τόνιζα την ανάγκη για πραγματοποίηση σεμιναρίων ενημέρωσης των αγροτών, αλλά δεν έλαβα ποτέ καμία γραπτή απάντηση. Ο νυν Δήμαρχος Σπάρτης, κύριος Βαλιώτης, που πριν ασχοληθεί με τα κοινά ασκούσε το επάγγελμα του αγρότη, τι ακριβώς έχει κάνει για τους Σπαρτιάτες αγρότες; Εκτός από ρουσφέτια σε ψηφοφόρους του στον οικισμό Καραβά, έχει προσφέρει κάτι άλλο; (Δήμαρχε ξέρουν και άλλοι «γραφή και ανάγνωση», ξέρεις γιατί πράγμα μιλάω).
Η δική μου πρόταση είναι απλή και ρεαλιστική, σαν τα κουλουράκια την κ. Βέφας! Εδώ στη Σπάρτη υπάρχει υποκατάστημα της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας, με εξαιρετικούς ανθρώπους να το στελεχώνουν. Με μια μεθοδευμένη εξέταση των στοιχείων μπορούμε να βρούμε τι παράγει και κυρίως τι ΔΕΝ παράγει ο νομός μας. Στρέφουμε το ενδιαφέρον των αγροτών σε αυτά που δεν παράγει ο νομός μας με σκοπό να γίνουμε όσο το δυνατόν αυτάρκεις σε όσο το δυνατόν περισσότερα αγαθά.
Είναι κρίμα να μην έχουμε καθόλου βύσσινα, να μην έχουμε ντόπιες φράουλες, να μην έχουμε αμύγδαλα, να μην έχουμε ροδάκινα, να μην έχουμε φακές, σιτάρι, γαλοπούλες , κουνέλια και τόσα αλλά εκλεκτά αγαθά.
Η εικόνα θλίψης και μιζέριας με τα πιο παραγωγικά χωράφια δίπλα στις όχθες του ποταμού Ευρώτα να είναι καλυμμένα με βάτα θα πρέπει να αλλάξει ριζικά.. Και αυτό θα πρέπει να γίνει, χθες! Επειδή τα πράγματα το αμέσως χρονικό διάστημα θα «αγριέψουν», είναι η τελευταία ευκαιρία για όλους μας να προετοιμαστούμε. Ίδωμεν!
* Χρηματιστηριακός Τεχνικός Αναλυτής, Ιδρυτικό μέλος της «Karavas Farm»