Δημογραφικό: Στα 7,6 εκατομμύρια ο πληθυσμός της Ελλάδας το 2080 – Δυσοίωνη έκθεση της Κομισιόν

ΕΛΛΑΔΑ. Σημαντική μείωση του πληθυσμού της Ελλάδας τις επόμενες δεκαετίες προβλέπει νέα έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με τη χώρα να εκτιμάται ότι θα έχει μόλις 7,6 εκατομμύρια κατοίκους το 2080, από 10,4 εκατομμύρια το 2025.

Η μείωση θα είναι σταδιακή, αλλά συνεχής, ενώ την ίδια περίοδο θα αυξάνεται το ποσοστό των ηλικιωμένων και θα περιορίζεται ο αριθμός των ανθρώπων σε ηλικία εργασίας.

Τα στοιχεία περιλαμβάνονται στον πρώτο τόμο της έκθεσης 2027 Ageing Report, που δόθηκε στη δημοσιότητα στις 4 Νοεμβρίου και εξετάζει τις δημογραφικές και οικονομικές εξελίξεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση έως το 2080.

Πώς θα μειώνεται ο πληθυσμός της Ελλάδας

Σύμφωνα με τις προβολές της Κομισιόν, η Ελλάδα θα χάσει περίπου 1,2 εκατομμύρια κατοίκους μέχρι το 2050, με τη μείωση να συνεχίζεται και στο δεύτερο μισό του αιώνα.

Ειδικότερα, ο πληθυσμός προβλέπεται να διαμορφωθεί:

• 2025: 10,4 εκατομμύρια κάτοικοι
• 2030: 10,2 εκατομμύρια
• 2040: 9,7 εκατομμύρια
• 2050: 9,2 εκατομμύρια
• 2060: 8,6 εκατομμύρια
• 2070: 8 εκατομμύρια
• 2080: 7,6 εκατομμύρια

Η συνολική μείωση προσεγγίζει το 27% του σημερινού πληθυσμού, με επιπτώσεις που δεν περιορίζονται μόνο στον αριθμό των κατοίκων.

Η αγορά εργασίας, το ασφαλιστικό σύστημα και οι ανάγκες για υπηρεσίες υγείας και φροντίδας θα επηρεαστούν από τη μεταβολή της ηλικιακής σύνθεσης του πληθυσμού.

Ένας στους τρεις κατοίκους θα είναι άνω των 65 ετών

Το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν είναι μόνο ότι η Ελλάδα θα έχει λιγότερους κατοίκους, αλλά και ότι θα είναι μια χώρα με πολύ περισσότερους ηλικιωμένους.

Σήμερα, τα άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω αντιστοιχούν στο 23,9% του πληθυσμού. Το 2050 το ποσοστό τους προβλέπεται να φτάσει το 34,9%, ενώ το 2080 θα διαμορφωθεί στο 34,6%.

Ακόμη μεγαλύτερη θα είναι η αύξηση στις ηλικίες άνω των 80 ετών. Το ποσοστό τους στον συνολικό πληθυσμό εκτιμάται ότι θα ανέβει από 7,2% το 2025 σε 14,9% το 2080.

Την ίδια ώρα, οι άνθρωποι ηλικίας 20 έως 64 ετών θα περιοριστούν σημαντικά.

Σύμφωνα με τον ειδικό πίνακα της έκθεσης για την Ελλάδα, από 6,01 εκατομμύρια το 2025, ο πληθυσμός αυτής της ηλικιακής ομάδας προβλέπεται να μειωθεί στα 4,57 εκατομμύρια το 2050 και στα 3,82 εκατομμύρια το 2080.

Πρόκειται για περίπου 2,2 εκατομμύρια λιγότερους ανθρώπους σε ηλικία εργασίας, γεγονός που αποτυπώνει το μέγεθος της πίεσης που μπορεί να δεχθεί η ελληνική οικονομία.

Λίγο περισσότερες γεννήσεις, αλλά όχι αρκετές

Η έκθεση προβλέπει μια μικρή βελτίωση στη γονιμότητα τα επόμενα χρόνια, χωρίς όμως αυτή να είναι αρκετή για να ανατρέψει τη μείωση του πληθυσμού.

Ο αριθμός των παιδιών ανά γυναίκα εκτιμάται ότι θα αυξηθεί από 1,20 το 2025 σε 1,45 το 2080.

Το ποσοστό αυτό παραμένει αρκετά χαμηλότερο από τα περίπου 2,1 παιδιά ανά γυναίκα που θεωρούνται απαραίτητα για τη φυσική αναπλήρωση των γενεών, όταν δεν λαμβάνεται υπόψη η μετανάστευση.

Παράλληλα, οι Έλληνες προβλέπεται να ζουν περισσότερα χρόνια.

Το προσδόκιμο ζωής των γυναικών εκτιμάται ότι θα αυξηθεί από τα 84,5 στα 90,1 έτη μέχρι το 2080 και των ανδρών από τα 79,5 στα 86,4 έτη.

Τι προβλέπει η έκθεση για την Ευρωπαϊκή Ένωση

Το Δημογραφικό δεν αφορά μόνο την Ελλάδα. Αντίστοιχες αλλαγές αναμένονται στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, αν και όχι με την ίδια ένταση.

Στο σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο πληθυσμός προβλέπεται να αυξηθεί οριακά από 452 εκατομμύρια το 2025 σε 453 εκατομμύρια το 2029.

Από εκεί και πέρα, όμως, θα αρχίσει να μειώνεται, φτάνοντας στα 414 εκατομμύρια το 2080.

Σε δέκα κράτη-μέλη ο πληθυσμός αναμένεται να είναι μεγαλύτερος από σήμερα. Σε όλες τις χώρες, ωστόσο, η ηλικιακή σύνθεση θα μετατοπιστεί προς τις μεγαλύτερες ηλικίες.

Το ποσοστό των Ευρωπαίων ηλικίας 65 ετών και άνω θα αυξηθεί από 22% σε 33%, ενώ εκείνων που έχουν συμπληρώσει τα 80 έτη θα ανέβει από 6% σε 14%.

Αντίθετα, οι ηλικίες 20 έως 64 ετών θα αντιπροσωπεύουν το 51% του πληθυσμού το 2080, από 58% το 2025.

Λιγότεροι άνθρωποι παραγωγικής ηλικίας για κάθε ηλικιωμένο

Η αλλαγή αυτή αποτυπώνεται και στον δείκτη εξάρτησης ηλικιωμένων, ο οποίος συγκρίνει τον αριθμό των ατόμων άνω των 65 ετών με εκείνον των ατόμων ηλικίας 20 έως 64 ετών.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ο δείκτης προβλέπεται να αυξηθεί από 38% το 2025 σε 65% το 2080.

Με απλά λόγια, σήμερα αντιστοιχούν περίπου 26 άνθρωποι ηλικίας 20 έως 64 ετών σε κάθε 10 ηλικιωμένους. Το 2080 η αναλογία αυτή αναμένεται να μειωθεί σε λιγότερους από 16.

Για την Ελλάδα, ο αντίστοιχος δείκτης είναι ακόμη υψηλότερος: από 41,3% το 2025 προβλέπεται να φτάσει στο 69,3% το 2080.

Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για το ασφαλιστικό, καθώς ο αριθμός των ανθρώπων που βρίσκονται σε ηλικία εργασίας θα περιορίζεται σε σχέση με εκείνους που έχουν περάσει τα 65.

Η νέα έκθεση της Κομισιόν δεν αποτελεί βέβαιη πρόβλεψη για το πώς θα είναι η Ελλάδα το 2080. Αποτυπώνει την πορεία που θα μπορούσε να ακολουθήσει η χώρα με βάση συγκεκριμένες παραδοχές για τις γεννήσεις, τη θνησιμότητα και τη μετανάστευση.

Οι αναλυτικές οικονομικές προβολές για τις δαπάνες σε συντάξεις, υγεία και μακροχρόνια φροντίδα αναμένονται την άνοιξη του 2027.