Στεγαστική κρίση: Ένας στους τέσσερις στην Ελλάδα δίνει πάνω από το 40% του εισοδήματος για σπίτι

ΕΛΛΑΔΑ. Στην πρώτη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως προς την υπερβολική επιβάρυνση από το κόστος στέγασης βρίσκεται η Ελλάδα, καθώς περισσότεροι από ένας στους τέσσερις κατοίκους ζουν σε νοικοκυριά που δαπανούν πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματός τους για την κατοικία.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το 2025, που παρουσιάζει το Euronews, το ποσοστό στην Ελλάδα ανέρχεται στο 26,4%, όταν ο μέσος όρος στην ΕΕ διαμορφώνεται στο 7,7%.

Πρόκειται για περίπου 2,7 εκατομμύρια ανθρώπους στη χώρα μας, οι οποίοι ζουν σε νοικοκυριά όπου τα έξοδα στέγασης απορροφούν ιδιαίτερα μεγάλο μέρος του εισοδήματος.

Τι περιλαμβάνει το κόστος στέγασης

Η επιβάρυνση που καταγράφει η Eurostat δεν αφορά μόνο το ενοίκιο.

Στον υπολογισμό περιλαμβάνονται οι τόκοι των στεγαστικών δανείων, οι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος, νερού και θέρμανσης, καθώς και οι δαπάνες συντήρησης, επισκευών και άλλες τακτικές χρεώσεις που σχετίζονται με την κατοικία.

Το διαθέσιμο εισόδημα είναι το ποσό που απομένει σε ένα νοικοκυριό μετά την αφαίρεση των φόρων και των ασφαλιστικών εισφορών, συνυπολογίζοντας τυχόν συντάξεις και κοινωνικές παροχές.

Για παράδειγμα, εάν ένα νοικοκυριό διαθέτει 1.500 ευρώ τον μήνα και χρειάζεται περισσότερα από 600 ευρώ για τα έξοδα της κατοικίας του, κατατάσσεται στην κατηγορία της υπερβολικής στεγαστικής επιβάρυνσης.

Πώς συγκρίνεται η Ελλάδα με την υπόλοιπη Ευρώπη

Η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των χωρών της ΕΕ, με σημαντική διαφορά από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Με βάση τα στοιχεία που αποτυπώνονται στο γράφημα του Euronews, η Δανία βρίσκεται στη δεύτερη θέση μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ με 14,7%, ενώ ακολουθούν η Γερμανία με 11,2% και η Σουηδία με 10,8%.

Εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ελβετία καταγράφει 15,3% και η Νορβηγία 13,5%.

Αντίθετα, στην Κύπρο το ποσοστό περιορίζεται στο 2,4%, στην Κροατία στο 3,2% και στη Σλοβενία και τη Σλοβακία στο 3,5%.

Χαμηλότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο είναι η επιβάρυνση και σε μεγάλες οικονομίες της ΕΕ, όπως η Ισπανία με 7,2%, η Γαλλία με 6,4% και η Ιταλία με 5%.

Περίπου 2,7 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ελλάδα αντιμετωπίζουν υπερβολική στεγαστική επιβάρυνση

Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, περισσότεροι από 34 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε νοικοκυριά που διαθέτουν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους για την κατοικία.

Η Γερμανία καταγράφει τον μεγαλύτερο αριθμό μεταξύ των κρατών-μελών, με περίπου 9,4 εκατομμύρια ανθρώπους.

Ακολουθούν η Γαλλία με 4,4 εκατομμύρια, η Ισπανία με 3,5 εκατομμύρια και η Ιταλία με 2,9 εκατομμύρια.

Η Ελλάδα βρίσκεται στην πέμπτη θέση της ΕΕ σε απόλυτο αριθμό, με περίπου 2,7 εκατομμύρια ανθρώπους.

Στο ευρύτερο ευρωπαϊκό γράφημα περιλαμβάνεται και η Τουρκία, η οποία καταγράφει περίπου 8,6 εκατομμύρια ανθρώπους, χωρίς όμως να αποτελεί κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στο 82,6% η στεγαστική επιβάρυνση για όσους κινδυνεύουν από φτώχεια

Ακόμη πιο έντονη είναι η πίεση στα νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα.

Στην Ελλάδα, το 82,6% των ανθρώπων που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας ζει σε νοικοκυριά όπου τα έξοδα στέγασης ξεπερνούν το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος.

Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι 29,1%, γεγονός που αναδεικνύει τη μεγάλη απόσταση της Ελλάδας από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Στη Δανία το ποσοστό φτάνει το 59,8%, στη Σουηδία το 46,8% και στη Γερμανία το 35%. Εκτός ΕΕ, στην Ελβετία καταγράφεται ποσοστό 56,1% και στη Νορβηγία 43,8%.

Η Eurostat θεωρεί ότι ένας άνθρωπος βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας όταν το εισόδημά του είναι χαμηλότερο από το 60% του διάμεσου εισοδήματος της χώρας, αφού ληφθούν υπόψη η σύνθεση και οι ανάγκες του νοικοκυριού.

Αύξηση 69% στις τιμές κατοικιών στην ΕΕ από το 2015

Η στεγαστική πίεση συνδέεται και με την πορεία των τιμών των ακινήτων στην Ευρώπη.

Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, οι τιμές των κατοικιών στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξήθηκαν κατά 69% από το 2015 έως το δεύτερο τρίμηνο του 2026, ενώ σε ορισμένα κράτη-μέλη υπερδιπλασιάστηκαν.

Η ερευνήτρια Χάνα Βίντμερ, από το ETH της Ζυρίχης, εξηγεί στο Euronews ότι βασικός παράγοντας της στεγαστικής πίεσης είναι η απόσταση ανάμεσα στην αύξηση των εξόδων κατοικίας και στη μικρότερη άνοδο των εισοδημάτων, ιδιαίτερα για όσους έχουν χαμηλότερες αποδοχές.

Από την πλευρά της, η ερευνήτρια Ρίκε Σκόβγκαρντ Νίλσεν, από το Πανεπιστήμιο του Άαλμποργκ, επισημαίνει ότι οι διαφορές μεταξύ των χωρών επηρεάζονται και από το ύψος των εισοδημάτων και τις κοινωνικές παροχές.

Έτσι, δύο νοικοκυριά σε διαφορετικές χώρες μπορεί να διαθέτουν το ίδιο ποσοστό του εισοδήματός τους για τη στέγη, αλλά να τους απομένουν διαφορετικά ποσά για τις υπόλοιπες ανάγκες τους.

Παράλληλα, η Μαριέτα Χάφνερ, από το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο του Ντελφτ, εκτιμά ότι το ενεργειακό κόστος θα αποτελέσει έναν από τους παράγοντες που θα αυξήσουν περαιτέρω τα έξοδα στέγασης τον επόμενο χρόνο.