Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής: Τι αλλάζει στις λαϊκές αγορές και τα ελαιοτριβεία

ΕΛΛΑΔΑ. Νέες οδηγίες για τη διακίνηση αγροτικών προϊόντων προς τις λαϊκές αγορές και τα ελαιοτριβεία εξέδωσε η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), διευκρινίζοντας τις υποχρεώσεις παραγωγών και επαγγελματιών ενόψει της υποχρεωτικής εφαρμογής της δεύτερης φάσης του ψηφιακού δελτίου αποστολής από τις 12 Οκτωβρίου 2026.

Η νέα φάση του συστήματος αφορά την ψηφιακή παρακολούθηση της διακίνησης των αποθεμάτων, καλύπτοντας τη φόρτωση, τη μεταφόρτωση και την παραλαβή των προϊόντων. Μέχρι τότε, η διαβίβαση αυτών των στοιχείων στο myDATA παραμένει προαιρετική, ενώ η έκδοση και διαβίβαση των παραστατικών εφαρμόζεται ήδη υποχρεωτικά από την 1η Δεκεμβρίου 2025.

Τι ισχύει για τις λαϊκές αγορές

Οι παραγωγοί που μεταφέρουν προϊόντα από την εκμετάλλευσή τους προς τις λαϊκές αγορές οφείλουν να εκδίδουν Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής. Μέχρι τις 11 Οκτωβρίου 2026 το παραστατικό μπορεί να εκδίδεται χειρόγραφα, ενώ από τις 12 Οκτωβρίου θα είναι υποχρεωτικά ψηφιακό.

Η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ακόμη ότι, εάν μετά το τέλος της λαϊκής παραμείνουν αδιάθετα προϊόντα, δεν απαιτείται νέο δελτίο για την επιστροφή τους. Η επιστροφή καλύπτεται από το ίδιο Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής που χρησιμοποιήθηκε για την αρχική μεταφορά, χωρίς να χρειάζεται προηγουμένως να έχουν καταγραφεί οι ποσότητες που πωλήθηκαν. Με την επιστροφή των προϊόντων στην εγκατάσταση του παραγωγού εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής, στο οποίο καταγράφεται η ποσότητα που επέστρεψε.

Όταν ο παραγωγός συμμετέχει σε περισσότερες λαϊκές

Για όσους συμμετέχουν διαδοχικά σε δύο ή περισσότερες λαϊκές αγορές χωρίς να επιστρέφουν ενδιάμεσα στην έδρα ή στην αποθήκη τους, δεν απαιτείται ξεχωριστό δελτίο για κάθε αγορά. Αρκεί στο αρχικό Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής να έχουν αναγραφεί όλες οι λαϊκές στις οποίες θα συμμετάσχει ο παραγωγός.

Με την ολοκλήρωση της διαδρομής και την επιστροφή τυχόν αδιάθετων προϊόντων εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.

Ανάλογη διαδικασία ισχύει και για τους επαγγελματίες πωλητές που προμηθεύονται προϊόντα από παραγωγούς ή χονδρεμπόρους, ενώ ειδικές προβλέψεις υπάρχουν και για τους πωλητές βιομηχανικών ή βιοτεχνικών ειδών που διαθέτουν παράλληλα κατάστημα.

Τι αλλάζει για τα ελαιοτριβεία

Μεταβατικό καθεστώς εξακολουθεί να ισχύει για τους ελαιοπαραγωγούς που υπάγονται στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ και είχαν κύκλο εργασιών έως 200.000 ευρώ το φορολογικό έτος 2022.

Οι συγκεκριμένοι παραγωγοί απαλλάσσονται από την υποχρέωση έκδοσης ψηφιακού δελτίου αποστολής για τη μεταφορά του ελαιοκάρπου προς το ελαιοτριβείο έως και τις 11 Οκτωβρίου 2026, με την προϋπόθεση ότι κατά την παραλαβή ο ελαιοτριβέας εκδίδει Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.

Από τις 12 Οκτωβρίου και μετά, η εξαίρεση παύει να ισχύει και ενεργοποιείται η υποχρεωτική ψηφιακή διαδικασία.

Η ΑΑΔΕ προβλέπει επίσης ότι το παραστατικό διακίνησης μπορεί να εκδίδεται από τον αντισυμβαλλόμενο – όπως έμπορο, συνεταιρισμό ή ελαιοτριβείο – με την ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση», ακόμη και όταν η μεταφορά πραγματοποιείται με όχημα του ίδιου του παραγωγού.

Οι αγρότες του ειδικού καθεστώτος

Οι αγρότες που υπάγονται στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ εξακολουθούν να εξαιρούνται από την υποχρέωση έκδοσης ψηφιακού δελτίου αποστολής όταν μεταφέρουν οι ίδιοι τα προϊόντα τους.

Στην περίπτωση αυτή, κατά την παραλαβή των προϊόντων ο έμπορος ή ο αγροτικός συνεταιρισμός εκδίδει Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής, ενώ όταν η παραλαβή γίνεται απευθείας στην αγροτική εκμετάλλευση μπορεί να εκδοθεί ψηφιακό δελτίο αποστολής με την ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση».

Οι εξαιρέσεις

Η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι δεν απαιτείται ψηφιακό παραστατικό όταν προϊόντα μεταφέρονται μεταξύ χωραφιών, στάβλων, αποθηκευτικών χώρων και αγροτικών εκμεταλλεύσεων που ανήκουν στον ίδιο παραγωγό, εφόσον η απόσταση δεν υπερβαίνει τα 10 χιλιόμετρα.

Παράλληλα, σε περιπτώσεις διακοπής ρεύματος ή αδυναμίας σύνδεσης στο διαδίκτυο, προβλέπεται η δυνατότητα έκδοσης παραστατικού με ειδική ένδειξη απώλειας σύνδεσης, το οποίο διαβιβάζεται στο myDATA μόλις αποκατασταθεί η σύνδεση. Εφόσον η διακοπή συμβεί εκτός εγκατάστασης και δεν είναι δυνατή η χρήση της εφαρμογής myDATAapp, μπορεί να χρησιμοποιηθεί χειρόγραφο δελτίο αποστολής.