«Ορατότης μηδέν»

Γράφει ο Παναγιώτης Τζουνάκος

Πρόκειται για τον τίτλο ελληνικής δραματικής ταινίας (1969-70) του Νίκου Φώσκολου, με τους τότε εκλεκτούς ηθοποιούς Νίκο Κούρκουλο, Μαίρη Χρονοπούλου, Μάνο Κατράκη κ.ά. Το ατμόπλοιο στο οποίο επέβαιναν μια νύχτα με θύελλα διαλύθηκε από έκρηξη στους λέβητες λόγω κακής συντήρησης. Βυθίστηκε με 26 νεκρούς και έναν επιζώντα…

Η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στην Ελλάδα παραπέμπει σε τοπίο στην ομίχλη. Ζούμε σε περίοδο αμηχανίας, αβεβαιότητας, χωρίς ορατότητα, στόχο και προορισμό. Και τα πιο δύσκολα είναι μπροστά μας, ιδιαίτερα αν οι καιρικές συνθήκες του χειμώνα επιδεινωθούν και θολώσουν ακόμη περισσότερο την ατμόσφαιρα. Η άνοδος της τιμής στα καύσιμα συνεχίζεται παρασύροντας προς τα πάνω τις τιμές όλων των προϊόντων. Έτσι το κόστος διαβίωσης των νοικοκυριών διαρκώς θα αυξάνεται, με αποτέλεσμα η ζωή των πολλών να γίνεται ολοένα και δυσκολότερη.

Η κυβέρνηση δεν φρόντισε να πάρει έγκαιρα μέτρα για να μειώσει την πίεση που δέχονται τα εισοδήματα των πολιτών από ένα γενικευμένο φαινόμενο, το οποίο στην Ελλάδα εκδηλώνεται με σφοδρότητα, και δεδομένης της προηγούμενης λιτότητας και της καθήλωσης των μισθών και των συντάξεων οι αντοχές έχουν ξεπεράσει τα όριά τους. Τα σενάρια για την αντιμετώπιση της αδιέξοδης κατάστασης είναι τελείως αρνητικά, υπολείπονται κατά πολύ της πραγματικότητας, με την εναλλακτική θετική κίνηση να μην είναι ορατή στο προσεχές μέλλον. Τα διάφορα pass και τα επιδόματα επαιτείας και φιλανθρωπίας χαρακτηρίζουν τους κυβερνώντες, οι οποίοι ή βρίσκονται μακριά από την πραγματικότητα ή δεν έχουν χρήματα για τον λαό, αλλά για τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα που τους στηρίζουν. Θριαμβολογούν για την προπληρωμή δόσης του χρέους και τα δισεκατομμύρια για τα οπλικά συστήματα, την ώρα της πρωτοφανούς κρίσης, αφήνοντας ανυπεράσπιστη και απροστάτευτη την κοινωνία.

Ο πρωθυπουργός και οι αυλικοί του αρνούνται πεισματικά τη μείωση της φορολογίας στα καύσιμα και μεταθέτουν τις ευθύνες στην ΕΕ, αν και έχει προσδιοριστεί κατώτατο όριο τιμών, που σκόπιμα δεν το αναφέρουν. Με παλληκαρισμούς στις συνόδους κορυφής, προφανώς για εσωτερική κατανάλωση, επιδιώκουν να φαίνονται απαιτητικοί και ότι δήθεν προσπαθούν και αγωνίζονται για τον ελληνικό λαό. Καλύπτονται πίσω από τη δήλωση των Ευρωπαίων ότι ο προϋπολογισμός πρέπει να είναι σφικτός, άρα κάποιοι άλλοι φταίνε. Παρότι οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες έχουν διπλάσιους ή και παραπάνω μισθούς και συντάξεις από την Ελλάδα, οι κυβερνήσεις τους έχουν πάρει γενναία μέτρα για τη στήριξη των λαών τους. Εδώ συσσωρεύουν χρήμα προκειμένου να το διαμοιράσουν κοντά στις εκλογές για την εξαγορά ψήφων, όπως έκαναν το 2023.

Τα τελευταία εφτάμιση χρόνια ζούμε σε συνθήκες ανεξέλεγκτης ακρίβειας, η οποία αποτυπώνεται από το λογιστήριο της διαφθοράς στην τσέπη των εργαζομένων. Οι απευθείας αναθέσεις και οι κλειστοί διαγωνισμοί προς όφελος των ημετέρων έχουν καταγραφεί ως οι ισχυροί παράγοντες καθίζησης της κοινωνίας. Τώρα και με την ενεργειακή κρίση η κατάσταση έχει επιδεινωθεί δραματικά. Αλλά όχι για όλους. Μεταφράζεται σε οικονομική ασφυξία για τους πολλούς και σε υπερκέρδη για τους λίγους. Έτσι μέσα στη χώρα υπάρχουν δύο κοινωνίες, από τη μια της αφθονίας και από την άλλη της πενίας.

Η διαμορφωμένη κατάσταση δεν στοιχίζει μόνο οικονομικά. Κοστίζει στην κοινωνική συνοχή, στην εμπιστοσύνη στους θεσμούς, τη Δικαιοσύνη, τη Δημοκρατία. Ο ελληνικός λαός τρομάζει από τη διαφθορά και τα σκάνδαλα που συντηρούνται στο δημόσιο βίο. Παράγουν κοινωνία απογοήτευσης, αποθάρρυνσης και παράλυσης, χωρίς παρόν και προοπτική. Μια αλλοτριωμένη συνείδηση, αποκλείοντας τους πιο αδύναμους να σταθούν στα πόδια τους και να στηρίξουν ξανά τον εαυτό τους.

Η ζωή μας δεν είναι μια αστραπή («Μια αστραπή η ζωή μας …μα προλαβαίνουμε» Νίκος Καζαντζάκης), μια φωτοβολίδα που αυτόματα σβήνει και χάνεται με εκκωφαντικό κρότο. Είναι μια διαρκής, συνεχής προσπάθεια κατάκτησης του εαυτού μας, ανανέωσης και εμπλουτισμού της συνείδησής μας, για την επικοινωνία και συγκατοίκηση με τον φυσικό και πνευματικό κόσμο. Είναι μια αρκετά μεγάλη περίοδος για να προσδιορίσουμε, να διαμορφώσουμε και να θεμελιώσουμε έναν κόσμο προσιτό και κατανοητό, όπου όλοι θα έχουν ίσα δικαιώματα, που θα αγγίζει τα όρια της ανθρώπινης υπόστασης και συγκρότησης. Είναι μια ζωντανή οριοθετημένη ύπαρξη, στο περίγραμμα της οποίας η καταπίεση, η εκμετάλλευση και η δουλεία, η βία και η βαρβαρότητα άνθισαν και κυριαρχούν ποτισμένες και λιπασμένες από το μακρύ χέρι του αντί-ανθρώπου.

Το κράτος, δημιούργημα των ισχυρών, υπηρέτης και λακές της οικονομικής ολιγαρχίας, υποστηρικτής των κοινωνικών ανισοτήτων έχει χαράξει τα όρια της ζωής και της υπο-ζωής. Αγκαλιά με την κάστα των κατεχόντων είναι ο ακαταμάχητος μηχανισμός, που ο άνθρωπος έστησε, είτε με τη στήριξή του, είτε με την ανοχή του. Και όταν τα λαϊκά πτώματα ανασύρονται από τα συντρίμμια, με δική του ευθύνη, φοράει για λίγο τη μάσκα της συμπόνιας και της θλίψης, της απόλυτης υποκρισίας.

Το καράβι της ελληνικής κοινωνίας οδηγείται στα βράχια. Από τη πρόσκρουση που είναι πλέον αναπόφευκτη, το πόσοι θα χαθούν δεν ενδιαφέρει τον δεδομένο, άτολμο και ακατάλληλο καπετάνιο. Προσπαθεί να σώσει τον εαυτό του και να επιπλεύσει μέχρι τις επόμενες εκλογές.

Το πένθος είναι καθημερινό και μόνιμο. Η επόμενη επιβεβαίωση είναι πολύ κοντά. Οι πραγματικές ευθύνες είναι σ’ εμάς τους ίδιους. Εμείς έχουμε παραδώσει τις σάρκες μας βορά στα πολιτικά είδωλα. Αν δεν αλλάξουμε πολιτική τα χειρότερα έπονται.

Μια επίσκεψη στη φρεγάτα «Κίμων», ίσως αλλάξει τη διάθεσή μας, αποβάλει την κακομοιριά μας και ανεβάσει το αίσθημα της περηφάνιας μας.