Η αργία της 25ης Μαρτίου 2026

Γράφει ο Χρήστος Ηλ. Τσίχλης*

Η 25η Μαρτίου, είναι ημέρα υποχρεωτικής αργίας.

Υποχρεωτική αργία είναι η επίσημη ημέρα που καθορίζεται από τον νόμο, κατά την οποία απαγορεύεται η λειτουργία των επιχειρήσεων και η απασχόληση των μισθωτών, εξομοιούμενη με την Κυριακή. Οι εργαζόμενοι πληρώνονται κανονικά, ενώ αν εργαστούν (σε εξαιρετικές περιπτώσεις), δικαιούνται προσαύξηση 75% στο ημερομίσθιο.

Οι εργαζόμενοι θα πρέπει να γνωρίζουν ότι:

1. Δεν είναι νόμιμος ο συμψηφισμός ημέρας οφειλόμενης ανάπαυσης (ρεπό), με ημέρα υποχρεωτικής αργίας.

2. Εάν η απασχόληση τόσο των ημερομισθίων, όσο και των επί μηνιαίο μισθό κατά την 25η Μαρτίου είναι πέραν των 40 ωρών, οφείλεται επιπλέον της προσαύξησης λόγω αργίας και η προσαύξηση λόγω πρόσθετης εργασίας (υπερεργασία, υπερωρία).

3. Το ημερομίσθιο της 25ης Μαρτίου δικαιούνται και οι μισθωτοί που βρίσκονται σε άδεια, χωρίς να προσμετρηθεί όμως η μέρα αυτή στις εργάσιμες μέρες της άδειάς τους.

4. Σε περίπτωση που ισχύουν ευνοϊκότεροι όροι (πχ από σύμβαση , κανονισμό εργασίας, επιχειρησιακή συνήθεια ή έθιμο) ως προς τις προσαυξήσεις της αμοιβής για την εργασία σε ημέρα υποχρεωτικής αργίας ή Κυριακής, αυτοί υπερισχύουν των γενικών προβλέψεων. Εάν οι εργαζόμενοι αμείβονται με ημερομίσθιο, θα λάβουν το συνήθως καταβαλλόμενο ημερομίσθιό τους και προσαύξηση 75% που θα υπολογισθεί στο νόμιμο ωρομίσθιό τους, για όσες ώρες απασχοληθούν.

Αν αμείβονται με μηνιαίο μισθό:

α) σε επιχειρήσεις που αργούν κατά τις Κυριακές και ημέρες αργίας και εκτάκτως θα λειτουργήσουν την 25η Μαρτίου, οφείλεται το 1/25 του συνήθως καταβαλλομένου μισθού τους και επιπλέον προσαύξηση 75% επί του νόμιμου ημερομισθίου για όσες ώρες απασχοληθούν

β) σε επιχειρήσεις που λειτουργούν νόμιμα κατά τις Κυριακές και τις λοιπές από το νόμο αργίες, οφείλεται μόνον προσαύξηση 75%, που υπολογίζεται στο 1/25 του νόμιμου ημερομισθίου για όσες ώρες απασχοληθούν. Οι «κατ' έθιμο αργίες» , δεν απαγορεύουν την εργασία, εκτός αν έχουν οριστεί ειδικά ως υποχρεωτικές.

Υποχρεωτικές αργίες, είναι οι εξής:

-Η 1η Ιανουαρίου η οποία προστέθηκε στις υποχρεωτικές αργίες δυνάμει του άρθρου 60 του Ν. 4808/2021.-Η 6η Ιανουαρίου (εορτή των Θεοφανείων), η οποία προαστέθηκε στις υποχρεωτικές αργίες δυνάμει του άρθρου 60 του Ν. 4808/2021.

-Η 25η Μαρτίου.-Η Δευτέρα του Πάσχα.-Η εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου (15η Αυγούστου).

-Η εορτή της Γεννήσεως του Χριστού (25η Δεκεμβρίου).

-Η Δεύτερη μέρα των Χριστουγέννων (26η Δεκεμβρίου), η οποία προστέθηκε στις υποχρεωτικές αργίες δυνάμει του άρθρου 42 του Ν. 4554/2018.

-Η 1η Μαΐου, η οποία δυνάμει του άρθρου 14 του Ν. 4468/2017, ορίστηκε ως ηµέρα υποχρεωτικής αργίας. Με την ίδια ως άνω διάταξη ορίστηκε ότι με απόφαση του Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης μετατίθεται η αργία της 1ης Μαΐου σε άλλη εργάσιμη ημέρα, εφόσον συμπίπτει με Κυριακή, με ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας ή με τη Δευτέρα του Πάσχα.

-Η 28η Οκτωβρίου η οποία προστέθηκε στις υποχρεωτικές αργίες δυνάμει του άρθρου 60 του Ν. 4808/2021, ενώ μέχρι την δημοσίευση του νόμου είχε το χαρακτήρα της προαιρετικής αργίας. Εφόσον πρόκειται για τοπικές αργίες, η αρμοδιότητα ανήκει στους Περιφερειάρχες. Με την ίδια διαδικασία δύνανται να καταργούνται ή να αλλάζουν οι προβλεπόμενες αργίες (άρθρο 60 Ν. 4808/2021).

Στις 25 Μαρτίου η Ελλάδα γιορτάζει μια μεγάλη διπλή γιορτή: την Εθνική Επέτειο της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 ενάντια στον οθωμανικό ζυγό για την ελευθερία, και τη θρησκευτική γιορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Είναι επίσημη αργία με στρατιωτικές και μαθητικές παρελάσεις σε όλη τη χώρα.

Τιμούμε την έναρξη του αγώνα για την ανεξαρτησία, μετά από 400 χρόνια σκλαβιάς. Αν και η επανάσταση δεν ξεκίνησε ακριβώς εκείνη την ημέρα, καθιερώθηκε από τον Όθωνα το 1838 για να συνδεθεί με τη θρησκευτική γιορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Μία από τις μεγαλύτερες χριστιανικές γιορτές, η αναγγελία του Αρχαγγέλου Γαβριήλ προς την Παναγία ότι θα γεννήσει τον Ιησού.

Ο εορτασμός της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 λαμβάνει χώρα στην Ελλάδα, την Κύπρο και σε όλο τον κόσμο από τους Έλληνες της διασποράς στις 25 Μαρτίου κάθε χρόνο, την ημέρα εορτασμού και του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Η ημέρα αυτή είναι επίσημη αργία στην Ελλάδα και στην Κύπρο. Συνήθως οι εκδηλώσεις εορτασμού περιλαμβάνουν παρελάσεις και άλλες εορταστικές εκδηλώσεις την ίδια ημέρα ή την προηγούμενη.

Πρώτος ο Παναγιώτης Σούτσος πρότεινε το 1834 την καθιέρωση εορτασμού της Ελληνικής Επανάστασης την 25η Μαρτίου, αναφέροντας ότι ήταν η μέρα γενίκευσης της επανάστασης στην Πελοπόννησο και αναγέννησης της Ελλάδας, σε υπόμνημα το οποίο ο Ιωάννης Κωλέττης υπέβαλε στον Όθωνα ως πρόταση σχεδίου νόμου.

Ο ίδιος είχε γράψει ποίημα με τον τίτλο "Η 25 Μαρτίου ή τα γενέθλια της Ελλάδος", το οποίο υπάρχει σε συλλογή που εκδόθηκε το 1835. Ο εορτασμός «εἰς τὸ διηνεκὲς» της Επανάστασης την 25η Μαρτίου καθιερώθηκε το 1838 με το Βασιλικό Διάταγμα 980 / 15(27)-3-1838 της Κυβέρνησης Όθωνος και συγκεκριμένα του Γεώργιου Γλαράκη, γραμματέα της Επικρατείας (υπουργού) επί των Εκκλησιαστικών, Δημοσίας Εκπαιδεύσεως και Εσωτερικών.

Η κήρυξη της επανάστασης στη Μάνη, έλαβε χώρα στις 17 Μαρτίου του 1821, στην Αρεόπολη, σύμφωνα με την τοπική προφορική παράδοση. Σύμφωνα με τις γραπτές μαρτυρίες, οι πρόκριτοι της περιοχής, ζήτησαν από τον ηγέτη τους να ξεκινήσει πρώτη η Μάνη τον αγώνα της απελευθέρωσης, κάτι που ήταν σύμφωνο και με τους σχεδιασμούς της Φιλικής Εταιρείας. Έτσι μετά από πρόσκληση του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, συγκεντρώθηκαν όλοι οι Μανιάτες οπλαρχηγοί στην Τσίμοβα, τη σημερινή Αρεόπολη, κι αποφάσισαν την έναρξη του αγώνα κατά των Τούρκων, που οδήγησε στην απελευθέρωση της Καλαμάτας και τη δημιουργία της Μεσσηνιακής Γερουσίας.

Στο ΦΕΚ 61/Α/12-03-2020 δημοσιεύθηκε το Π.Δ. 1045, σύμφωνα με τα οποίο καθιερώνεται η 17η Μαρτίου, επέτειος της έναρξης του ένοπλου αγώνα κατά των Τούρκων το έτος 1821, ως δημόσια εορτή τοπικής σημασίας και ημέρα αργίας τόσο για το Δήμο Ανατολικής Μάνης, όσο και για το Δήμο Δυτικής Μάνης.

(*) Δικηγόρος - συνταγματολόγος