Εορτολόγιο 22 Νοεμβρίου: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα
Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Οσίου Ιακώβου Τσαλίκη, των Αγίων Φιλήμονα και Απφίας, της Αγίας Κικιλίας και του Οσίου Καλλίστου Β΄ Ξανθοπούλου. Δείτε τα ονόματα που γιορτάζουν
Σήμερα, Κυριακή 22 Νοεμβρίου 2026, σύμφωνα με το εορτολόγιο, τιμάται η μνήμη σημαντικών μορφών της Ορθόδοξης Εκκλησίας, ανάμεσά τους ο Όσιος Ιάκωβος Τσαλίκης, μία από τις πιο γνωστές σύγχρονες μορφές του ελληνικού μοναχισμού.
Ποιοι γιορτάζουν σήμερα, 22 Νοεμβρίου
Τα ονόματα που γιορτάζουν είναι:
- Βαλέριος, Βαλεριανός, Βαλέρια, Βαλεριάνα, Βάλια
- Κικίλια, Κικιλία, Κεκίλια, Σεσίλια
- Φιλήμων, Φιλήμονας, Φιλημόνα, Φιλημονή
- Ιάκωβος, Ιακωβίνα, Γιακουμής
- Κάλλιστος
Οσιος Ιάκωβος Τσαλίκης ο εν Ευβοία
Από τις σημαντικότερες οσιακές μορφές του σύγχρονου ελληνικού μοναχισμού, μαζί με τον Αγ. Παΐσιο τον Αγιορείτη και τον Αγ. Πορφύριο τον Καυσοκαλυβίτη αποτελούν την «αγία τριάδα» των σύγχρονων Γερόντων που στήριξαν πνευματικά την Ελλάδα στα τέλη του 20ού αι. Διετέλεσε Ηγούμενος της Ιεράς Μονής Οσίου Δαυίδ στην Εύβοια και αγιοκατατάχθηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο στις 27 Νοεμβρίου 2017.
Γεννήθηκε στις 5 Νοεμβρίου 1920 στο Λιβίσι της Μικράς Ασίας από ευσεβή οικογένεια που το 1922, λόγω της Μικρασιατικής Καταστροφής, πήρε τον δρόμο της προσφυγιάς και ύστερα από περιπέτειες εγκαταστάθηκε μόνιμα στο χωριό Φάρακλα της Βόρειας Εύβοιας. Εζησε τις μεγάλες στερήσεις του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, έχασε τη μητέρα του το 1942, υπηρέτησε στον Ελληνικό Στρατό (1947-1949) και μετά την απόλυσή του, τον Νοέμβριο του 1951 εκπλήρωσε τον διακαή πόθο του εισερχόμενος ως δόκιμος στη Μονή Οσίου Δαυίδ του Γέροντος κοντά στις Ροβιές Ευβοίας. Στις 4 Μαρτίου 1952 εκάρη μοναχός και λίγους μήνες μετά χειροτονήθηκε ιερέας στη Χαλκίδα.
Εζησε με μεγάλη φτώχεια, αυστηρή νηστεία και ολόκληρες νύχτες αγρυπνίας, ενώ για μεγάλα διαστήματα αποσυρόταν για προσευχή στο σπήλαιο του οσίου Δαυίδ. Το 1975 ανέλαβε επίσημα καθήκοντα ηγουμένου της Μονής και μετέτρεψε το σχεδόν ερειπωμένο μοναστήρι σε πνευματική όαση για χιλιάδες πιστούς. Ο Θεός τον αξίωσε με τα χαρίσματα του διορατικού, του προορατικού και της ιάσεως ασθενειών, γι’ αυτό, παρά τα σοβαρά προβλήματα υγείας του, δεχόταν καθημερινά δεκάδες ανθρώπους για εξομολόγηση, προσφέροντας παρηγοριά και συμβουλές. Παρέδωσε την ψυχή του στον Θεό στις 21 Νοεμβρίου 1991, ανήμερα της εορτής των Εισοδίων της Θεοτόκου, και στην κηδεία του παρευρέθησαν χιλιάδες πιστοί φωνάζοντας «Αγιος!»

Ο Γέρων Ιάκωβος έμεινε στην εκκλησιαστική ιστορία ως «ζωντανός προφήτης», καθώς ο Θεός τον προέκρινε με σπάνια πνευματικά χαρίσματα λόγω της απόλυτης ταπείνωσης και της αυστηρής ασκητικής του ζωής. Είχε την ικανότητα να «διαβάζει» τις ψυχές των ανθρώπων πριν ακόμα εκείνοι του μιλήσουν, συχνά φώναζε με το μικρό τους όνομα αγνώστους που τον επισκέπτονταν για πρώτη φορά, τους αποκάλυπτε το πρόβλημα που τους απασχολούσε πριν προλάβουν να το διατυπώσουν και, κατά το μυστήριο της Εξομολόγησης, βοηθούσε με πολύ ευγενικό τρόπο τους πιστούς να θυμηθούν και να εξομολογηθούν παραπτώματα που είχαν ξεχάσει ή ντρέπονταν να ομολογήσουν.
Είχε προκρίνει με ακρίβεια γεγονότα που θα συνέβαιναν στη ζωή συγκεκριμένων ανθρώπων, όπως γάμους, γεννήσεις παιδιών ή επαγγελματικές εξελίξεις, αλλά και γενικότερα γεγονότα για τη Μονή και την Ελλάδα. Για τον Αγιο, ο πνευματικός κόσμος δεν ήταν κάτι μακρινό, αλλά μια καθημερινή πραγματικότητα. Θεωρούσε τον προστάτη της Μονής, όσιο Δαυίδ, ολοζώντανο, συχνά τον έβλεπε να κυκλοφορεί στους διαδρόμους του μοναστηριού και, όταν αντιμετώπιζε οικονομικές ή διοικητικές δυσκολίες, πήγαινε στη λάρνακα των λειψάνων του, του μιλούσε σαν σε φίλο και το πρόβλημα λυνόταν άμεσα. Πολλές φορές, κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, ο Γέροντας αξιωνόταν να βλέπει Αγγέλους να κυκλοφορούν γύρω από την Αγία Τράπεζα και, λόγω του δέους που ένιωθε, μερικές φορές δυσκολευόταν να ολοκληρώσει τη Λειτουργία.
Η προσευχή του είχε τεράστια δύναμη, με αποτέλεσμα να επιτελούνται δεκάδες θεραπείες τόσο όσο ζούσε, όσο και μετά την κοίμησή του. Υπάρχουν πολλές καταγεγραμμένες μαρτυρίες ανθρώπων με σοβαρά σωματικά ή ψυχικά νοσήματα που βρήκαν τη γιατρειά τους αφού τους σταύρωνε το κεφάλι τους με την αγία κάρα του οσίου Δαυίδ. Εκείνος όμως προσπαθούσε να κρύβει τις αποκαλύψεις που είχε, χρησιμοποιώντας απλό, σχεδόν «χωριάτικο» λόγο, ώστε να μην τραβάει την προσοχή των ανθρώπων πάνω του και όταν συνέβαινε κάποιο θαύμα έλεγε πάντα: «Ο Αγιος Δαυίδ το έκανε, εγώ είμαι ένας αμαρτωλός και ένα τίποτα».
Ο Αγ. Παΐσιος έλεγε συχνά στους πιστούς που τον επισκέπτονταν στο Αγιο Ορος από την Κεντρική ή Νότια Ελλάδα: «Γιατί έρχεστε σε μένα και κάνετε τόσο δρόμο; Εσείς εκεί κάτω, στην Εύβοια, έχετε έναν ζωντανό Αγιο, έναν κρυμμένο θησαυρό, τον Γέροντα Ιάκωβο. Σε αυτόν να πηγαίνετε». Θαύμαζε, μάλιστα, την υπεράνθρωπη νηστεία και την κακοπάθεια του Αγίου Ιακώβου, ενώ και οι δύο τους αντιμετώπιζαν τους πονεμένους ανθρώπους με την ίδια ακριβώς στάση, με απλότητα, χιούμορ, καθόλου επίδειξη των χαρισμάτων τους και απόλυτη εμπιστοσύνη στην πρόνοια του Θεού.
Ακολουθούν μερικές από τις πιο χαρακτηριστικές και πνευματικές ρήσεις του Αγίου, όπως τις κατέγραψαν τα πνευματικά του παιδιά: «Οταν λειτουργώ, δεν βλέπω ποτέ ανθρώπους, αλλά τον Θεό και τους Αγγέλους Του», «Να κρατάτε το κομποσχοίνι. Η ευχή είναι το όπλο μας κατά του διαβόλου», «Η Θεία Κοινωνία είναι το μεγαλύτερο φάρμακο για την ψυχή και το σώμα», «Να γίνεσαι το χαλί για να σε πατάνε όλοι, αν θέλεις να σωθείς», «Μην κρίνεις κανέναν. Μόνο ο Θεός ξέρει τι κρύβει η καρδιά του», «Οταν σε αδικούν, να σιωπάς και να αφήνεις τον Θεό να μιλήσει», «Μην ανησυχείτε. Ο Θεός γνωρίζει τι χρειαζόμαστε και θα οικονομήσει τα πάντα», «Οι θλίψεις είναι τα παράσημα που μας δίνει ο Θεός για τον Παράδεισο», «Με την υπομονή θα κερδίσετε την ψυχή σας. Τίποτα δεν γίνεται χωρίς Θεό», «Ολα να τα κάνετε με αγάπη και διάκριση. Χωρίς αυτά, τίποτα δεν πετυχαίνει», «Να αγαπάτε τους εχθρούς σας. Αυτοί μας βοηθούν να γίνουμε άγιοι».
Για τον όσιο κυκλοφορούν πολλά βιβλία, με καταγεγραμμένες μαρτυρίες επωνύμων και ανωνύμων για θαυμαστά γεγονότα της ζωής του και τα γεμάτα απλότητα αποφθέγματά του.
Μάρτυρες Φιλήμων και Απφία
Ζεύγος πλουσίων και ευγενών χριστιανών που κατοικούσαν στις Κολοσσές της Φρυγίας και ασπάστηκαν τον Χριστιανισμό μέσω του κηρύγματος του απ. Παύλου κατά τις περιοδείες του. Διέθεσαν την περιουσία τους για τη φροντίδα των φτωχών και των ασθενών και μετέτρεψαν το αρχοντικό τους σε «κατ’ οίκον εκκλησία», όπου συγκεντρώνονταν κρυφά οι πιστοί για τη θεία λατρεία. Ο Φιλήμων χειροτονήθηκε αργότερα Επίσκοπος, κατά μία εκδοχή στη Γάζα και κατ’ άλλη στις Κολοσσές. Το τέλος τους ήταν μαρτυρικό, όταν κατά τη διάρκεια ειδωλολατρικής εορτής προς τιμήν της Αρτέμιδος, εξοργισμένοι ειδωλολάτρες εισέβαλαν στο σπίτι τους, τους συνέλαβαν και ύστερα από βασανιστήρια τους θανάτωσαν διά λιθοβολισμού επί αυτοκράτορα Νέρωνος.
Οσιος Κάλλιστος Β΄ ο Ξανθόπουλος
Μεγάλος ησυχαστής μοναχός του Αγίου Ορους, συγγραφέας και Οικουμενικός Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως για ένα σύντομο διάστημα το έτος 1397. Ο Κάλλιστος έλαβε το προσωνύμιο «Ξανθόπουλος» επειδή εκπαιδεύτηκε και ασκήτεψε αρχικά στην περίφημη Μονή των Ξανθοπούλων, ενώ αργότερα αποσύρθηκε στο Αγιον Ορος, όπου αφοσιώθηκε πλήρως στον Ησυχασμό, το πνευματικό κίνημα της νοεράς προσευχής. Εκεί συνδέθηκε με μια βαθιά, παροιμιώδη φιλία με τον όσιο Ιγνάτιο Ξανθόπουλο, με τους συγχρόνους τους να περιγράφουν τη σχέση τους τόσο στενή, σαν να επρόκειτο για «μία ψυχή σε δύο σώματα».
Το 1397, σε μια εξαιρετικά κρίσιμη και δραματική περίοδο για τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία επί βασιλείας του Μανουήλ Β΄ Παλαιολόγου, ο Κάλλιστος εξελέγη Οικουμενικός Πατριάρχης διαδεχόμενος τον Αντώνιο Δ΄. Αν και κατά τη διάρκεια της σύντομης πατριαρχίας του, η Κωνσταντινούπολη βρισκόταν υπό ασφυκτική πολιορκία από τον Οθωμανό Σουλτάνο Βαγιαζήτ Α΄, και παρά τις αντίξοες συνθήκες, ο Κάλλιστος διακρίθηκε για τη φιλανθρωπία του, τη ζωντανή του ευσέβεια και τις προσπάθειές του να στηρίξει ψυχολογικά και πνευματικά τον δοκιμαζόμενο λαό της βασιλεύουσας.
Λόγω των τεράστιων πολιτικών αναταραχών, των δυσκολιών της εποχής αλλά και του δικού του πόθου για την ησυχαστική ζωή, ύστερα από μόλις τρεις μήνες και αποσύρθηκε ξανά σε μοναστήρι, όπου ενώθηκε και πάλι με τον αγαπημένο του συνασκητή Ιγνάτιο. Εκεί συνέχισε τον αυστηρό πνευματικό του αγώνα μέχρι το τέλος της ζωής του, αφήνοντας πίσω του σπουδαία πνευματική παρακαταθήκη, καθώς θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους διδασκάλους της νοεράς προσευχής. Μαζί με τον Ιγνάτιο συνέγραψαν το περίφημο έργο «Μέθοδος και κανών ακριβής περί των διαλεγομένων την ησυχαστικήν ζωήν», γνωστό και ως Εκατοντάδα των Ξανθοπούλων, κείμενο που αποτελείται από 100 κεφάλαια και περιλαμβάνεται στη γνωστή «Φιλοκαλία των Ιερών Νηπτικών» και αποτελεί μέχρι και σήμερα έναν από τους πιο πρακτικούς και λεπτομερείς οδηγούς για το πώς πρέπει να προσεύχεται ο άνθρωπος εσωτερικά.
Τιμάται επίσης η μνήμη: μαρτύρων Κικιλίας, Βαλεριανού και Τιβουρτίου εν Ρώμη, Μαξίμου καπιτουλάριου, μαρτύρων Μάρκου και Στεφάνου εν Αντιοχεία, μάρτυρος Προκοπίου εν Παλαιστίνη, μάρτυρος Μενίγνου του γναφέως, οσίου Αββά, οσίου Γερμανού κτήτορος Μονής Εικοσιφοινίσσης, μαρτύρων Χριστοφόρου, Ευφημίας, Θαλλελαίου, Ανθίμου, Θαδδαίου, Αγαπίωνος, Αγαπίου και Σισινίου, Πέτρου Γιαροπόλκ του αθώος παθόντος, μάρτυρος Μιχαήλ ηγεμόνος Τβερ και Μιχαήλ στρατιώτου εν Βουλγαρία.
Πηγή: kathimerini.gr